باید کارها از روی خرد باشد
هنوز نکتهی دیگری دربارهی پیروی از خرد هست.
پاکدینی بر آن است که ملیونها مردم ایران دست از کیشها و باورهای بیپا و زیانمند
خود بردارند و بیک شاهراه درآیند تا زندگانی سرشار از خوشی و نیکروزی را بیازمایند
و بسر دهند. چنانکه می کوشد (برای مثال) شیعیان و بهاییان به آن جایگاهی از خرد و
بینش رسند که معنی راست دین را شناسند و از این کورهراهها روی برگردانیده در
برابر فشارهای دولت و نزدیکان و هیاهوی تودهی عامی ایستادگی کرده چندان دلیر
گردند که بیکبار دست از کیش پدری خود بشویند ، همچنان می کوشد ایرانیان بجای تقلید
و پیروی از آیین زندگانی اروپایی در هر کاری خرد را راهنمای خود گردانند و زبون
هایهوی و تبلیغات نگردند. فریب آنها را نخورند و به استقلال اندیشه و رأی رسند.
خود کسروی اگر استقلال رأی نمیداشت و اندک
پروایی به هیاهوی مردم و باورهای بیپای ایشان میکرد می بایست دست از همهی آن
کوششها بشوید. پس راستی را مردمان باید به جایگاهی از خردمندی برسند که هر کاری
میکنند نه از روی تقلید بلکه براهنمایی خرد باشد و از هرچه جز اینست دوری کنند.
اینکه فلان توده باور و رفتار دیگری دارند یا اگر کاری جز دیگران کنم چهها خواهند
گفت ، اینها هیچیک نباید جلو راهنمایی خرد را گیرد.
این را
نیز ناگفته نگزاریم : ما که دمکراسی را پذیرفته و در راهش کوششهای بسیار بکار می
بریم انگیزه اش نه تقلید از اروپاییان بلکه پیروی از خرد است. زیرا این خرد است که
دمکراسی را بهترین گونه از حکومت نشان می دهد.
